Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς 22-24 Σεπτεμβρίου 2026
Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Τρικάλων συμμετείχε και φέτος στις Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής
Κληρονομιάς, μια πρωτοβουλία του Συμβουλίου της Ευρώπης που πραγματοποιείται κάθε χρόνο
στα τέλη Σεπτεμβρίου, με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού για την αξία, την
προστασία και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Το κοινό ευρωπαϊκό θέμα του εορτασμού για το 2026 είναι “Heritage at Risk: Revive, Resist,
Reimagine”, με τον ελληνικό τίτλο «Κληρονομιά σε κίνδυνο – αναβίωση, ανθεκτικότητα,
αναστοχασμός».
Στο πλαίσιο αυτό, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Τρικάλων σχεδίασε και υλοποίησε δύο δράσεις, με
επίκεντρο αφενός τη σχέση των μνημείων με τη σύγχρονη πόλη και τις σύγχρονες περιβαλλοντικές
προκλήσεις και αφετέρου τη σχέση της πολιτιστικής κληρονομιάς με τη μνήμη και την ανθρώπινη
εμπειρία.
Η πρώτη δράση περιλάμβανε θεματική εκπαιδευτική περιήγηση στις αρχαιότητες και τα μνημεία
του ιστορικού κέντρου των Τρικάλων, με τίτλο «Μνημεία και αρχαιότητες στη σύγχρονη πόλη.
Μια δύσκολη συνύπαρξη;».
Μέσα από μια βιωματική εκπαιδευτική διαδρομή και ένα ειδικά σχεδιασμένο εκπαιδευτικό
παιχνίδι, οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν από κοντά σημαντικές αρχαιότητες και
μνημεία της πόλης και να προβληματιστούν σχετικά με τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η
πολιτιστική κληρονομιά στο σύγχρονο αστικό περιβάλλον.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και της αστικοποίησης, καθώς
και στους τρόπους με τους οποίους μπορούμε να συμβάλουμε στην προστασία και τη διατήρηση
των μνημείων για τις επόμενες γενιές.
Στη δράση συμμετείχαν μαθητές από το 5ο και το 9ο Γυμνάσιο Τρικάλων, το Γυμνάσιο Οξύνειας, το
2ο Γενικό Λύκειο Τρικάλων και το 4ο Πειραματικό Λύκειο Τρικάλων.
Η δράση πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το ΑΚΕΘ.
Η δεύτερη δράση, με τίτλο «Από λουτρό σε φυλακή: ιστορίες και αναμνήσεις»,
πραγματοποιήθηκε στις 18 και 24 Σεπτεμβρίου 2026, σε συνεργασία με το Κέντρο Ημέρας για
άτομα με άνοια «ΝΟΗΜΑ» Τρικάλων.
Στο επίκεντρο βρέθηκε το δίδυμο οθωμανικό λουτρό των Τρικάλων, ένα σημαντικό μνημείο του
16ου αιώνα, το οποίο στη διάρκεια της ιστορίας του μετατράπηκε σε φυλακή στα τέλη του 19ου
αιώνα και αποκαλύφθηκε και αναδείχθηκε εκ νέου κατά τον 21ο αιώνα.
Η δράση αναπτύχθηκε σε δύο φάσεις. Αρχικά, στον χώρο του Κέντρου Ημέρας, πραγματοποιήθηκε
ενημερωτική παρουσίαση και προβολή βίντεο για την ιστορία του μνημείου. Ακολούθησε μια
ιδιαίτερα σημαντική διαδικασία προφορικών αφηγήσεων και ανάκλησης αναμνήσεων, με τη
συμμετοχή των ωφελούμενων και των φροντιστών τους.
Στη συνέχεια, οι συμμετέχοντες επισκέφθηκαν το μνημείο, όπου πραγματοποιήθηκε οργανωμένη
ξενάγηση και γνωριμία με τον χώρο, την ιστορία του και τις διαφορετικές φάσεις της χρήσης του.
Μέσα από τη δράση αναδείχθηκε το μνημείο όχι μόνο ως ένα ιστορικό και αρχιτεκτονικό τεκμήριο,
αλλά και ως φορέας μνήμης και αφήγησης. Η σύνδεση της ιστορίας του μνημείου με τις
προσωπικές αναμνήσεις και τις βιωμένες εμπειρίες των συμμετεχόντων δημιούργησε έναν
ουσιαστικό διάλογο ανάμεσα στο παρελθόν και το παρόν, ενισχύοντας παράλληλα τη διαγενεακή
μνήμη και τη σύνδεση της τοπικής κοινωνίας με την πολιτιστική της κληρονομιά.
Με τις δύο αυτές δράσεις, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Τρικάλων συμμετείχε στις Ευρωπαϊκές Ημέρες
Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2026, προσεγγίζοντας το φετινό θέμα μέσα από δύο διαφορετικές, αλλά
συμπληρωματικές οπτικές: την ανάγκη προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς απέναντι στις
σύγχρονες προκλήσεις και τη δύναμη της μνήμης ως μέσου διατήρησης και ανανέωσης της σχέσης
μας με το παρελθόν.
Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Τρικάλων ευχαριστεί θερμά τους εκπαιδευτικούς και τους μαθητές των
σχολείων που συμμετείχαν στις δράσεις, για το ενδιαφέρον, την ενεργό συμμετοχή και τη
συμβολή τους στην επιτυχία τους.
Ιδιαίτερες ευχαριστίες απευθύνονται στους Αχιλλέα Κωστούλα, Γιάννη Παπαβασιλείου και Μάικο
Τσιτάνη από το ΑΚΕΘ, καθώς και στους Κωνσταντίνο Αχυρόπουλο, Μαρία Ίτσιου και Αγγελική
Πανάγου από το Κέντρο Ημέρας για άτομα με άνοια «ΝΟΗΜΑ» Τρικάλων, για την πολύτιμη
συνεργασία και την ουσιαστική συμβολή τους στην υλοποίηση των δράσεων.
Εφορεία Αρχαιοτήτων Τρικάλων, Τηλ.: 2431076647
