Από την αιθαλομίχλη στον παγκόσμιο διαγωνισμό iGEM – Self-test για βλάβες στο DNA σχεδιάζουν Γιαννιώτες φοιτητές
Μια ερευνητική ιδέα που ξεκινά από ένα πρόβλημα γνώριμο στους κατοίκους των Ιωαννίνων, την αιθαλομίχλη, επιχειρεί να δώσει η ομάδα iGEM IOANNINA 2026, αποτελούμενη από φοιτητές του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων που συμμετέχουν στον διεθνή διαγωνισμό Συνθετικής Βιολογίας iGEM.
Το project με την ονομασία «LEDA» έχει ως στόχο την ανάπτυξη μιας νέας διαγνωστικής προσέγγισης για την ανίχνευση βιοδεικτών που σχετίζονται με βλάβες στο DNA και το οξειδωτικό στρες. Οι φοιτητές επιδιώκουν να σχεδιάσουν μια εύχρηστη πλατφόρμα, η οποία θα μπορούσε να αξιοποιηθεί πέρα από τα όρια ενός εξειδικευμένου εργαστηρίου, με εφαρμογές στην πρόληψη αλλά και σε συνθήκες όπου απαιτείται γρήγορη αξιολόγηση περιστατικών.
Η αφετηρία της έρευνας βρίσκεται στις συνθήκες ζωής στην πόλη των Ιωαννίνων. Η αιθαλομίχλη, που επανέρχεται κάθε χειμώνα ως ένα από τα σημαντικότερα περιβαλλοντικά ζητήματα της περιοχής, αποτέλεσε το έναυσμα για την ομάδα να μελετήσει τις επιπτώσεις της ατμοσφαιρικής επιβάρυνσης στον ανθρώπινο οργανισμό και να αναζητήσει επιστημονικές προσεγγίσεις που θα μπορούσαν να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση των σχετικών βιολογικών μηχανισμών.
Σύμφωνα με την παρουσίαση του project, η ομάδα διερευνά τη σχέση ανάμεσα στο οξειδωτικό στρες και στη βλάβη του γενετικού υλικού, αξιοποιώντας εργαλεία της Συνθετικής Βιολογίας. Η πρότασή της αφορά ένα βιοδοσιμετρικό self-test, το οποίο θα βασίζεται στη χρήση γενετικά τροποποιημένου ζωντανού οργανισμού για την ανίχνευση συγκεκριμένων βιοδεικτών.
Η προσέγγιση αυτή φιλοδοξεί να ανοίξει τον δρόμο για μια πιο άμεση και προσιτή διαδικασία ελέγχου. Προς το παρόν, πρόκειται για ερευνητικό εγχείρημα και όχι για ένα ήδη διαθέσιμο διαγνωστικό τεστ, με την ομάδα να επιδιώκει να εξελίξει την ιδέα της και να αναδείξει τις δυνατότητες που μπορεί να προσφέρει η Συνθετική Βιολογία.
Για τους φοιτητές, η συμμετοχή στον διαγωνισμό iGEM αποτελεί παράλληλα μια ευκαιρία να εκπροσωπήσουν τα Ιωάννινα σε διεθνές επίπεδο, συνδέοντας την επιστημονική έρευνα με τις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας. Η ομάδα ευχαριστεί το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, την Περιφέρεια Ηπείρου και το Τμήμα Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών για τη στήριξή τους, καθώς και τους ακαδημαϊκούς συμβούλους και μέντορές της.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στους κύριους ερευνητές (PI) Θεολόγο Μιχαηλίδη και Δημήτρη Αλίβερτη, η καθοδήγηση των οποίων, όπως σημειώνουν τα μέλη της ομάδας, συμβάλλει καθοριστικά στην πορεία του εγχειρήματος.
